Polskie nazwy biegaczy

ODPOWIEDZ
Awatar użytkownika
T. Sokołowski
Posty: 25
Rejestracja: 14 lutego 2008, 10:39 - czw
UTM: XU21
Lokalizacja: Poznań, Międzychód
Kontakt:

Polskie nazwy biegaczy

Post autor: T. Sokołowski »

Witam wszystkich!

Czy zna ktoś stronę lub jakieś źródło (listę czy coś) zawierające polskie nazwy biegaczowatych?

Byłbym naprawdę wdzięczny!

Pozdrawiam
Tomek

PS. Nie chodzi mi o rodzaj Carabus tylko pozostałe ;)
Bartek Pacuk
Posty: 3316
Rejestracja: 09 października 2007, 22:25 - wt
Lokalizacja: Bydgoszcz
Has thanked: 3 times
Been thanked: 1 time

Post autor: Bartek Pacuk »

Tak z ciekawości zapytam - a po cholerę Ci to ? :mrgreen:
A tak poważnie to coś takiego chyba nie istnieje, większość Carabidae nie ma polskich nazw (na szczęście).

Te kilka, co gdzieś tam mi się obiło, w większości rodzajowych (ale to chyba nie są nazwy oficjalne, naukowe; gdzieś w jakichś atlasach czy czymś takim w większości się z nimi spotkałem; ot, taka ciekawostka lingwistyczna :wink: ):

Lesz truskawczak (Nebria brevicollis)
Wyszczerek (Notiophilus sp.)
Szczeciorożek (Loricera pilicornis)
Szuflak (Cychrus sp.)
Owalnik nadwodny (Omophron limbatum)
Pierzchotek (Elaphrus sp.)
Strzel (Brachinus sp.)
Żuchwień głowacz (Broscus cephalotes)
Zwinnik (Trechus sp.)
Niestrudek (Bembidion sp.)
Dzier (Harpalus sp.)
Szykoń (Pterostichus sp.), w tym P. niger=szykoń czarny
Bosak (Abax sp.)
Skoropędek (Agonum sp.)
Skorobieżek (Amara sp.)
Łokaś garbatek (Zabrus tenebrioides)
Widek podkamiennik (Callistus lunatus)
Opończak (Chlaenius sp.)
Świętek (Panagaeus sp.)
Dyrdoń (Dromius sp.)
Oleśnica (Lebia sp.)

Mam nadzieję, że trochę Ci to pomoże, i że pozostałe nie mają polskich nazw :mrgreen:
Bartek Pacuk
Posty: 3316
Rejestracja: 09 października 2007, 22:25 - wt
Lokalizacja: Bydgoszcz
Has thanked: 3 times
Been thanked: 1 time

Post autor: Bartek Pacuk »

Okazało się, że jeszcze trochę takich nazw miałem zapisanych. Jeśli Ci mogą pomóc, oto są - na początek kilka gatunków z wcześniej wymienionych rodzajów:

Wyszczerek żwawy (Notiophilus biguttatus)
Pierzchotek przybrzeżnik (Elaphrus cupreus)
Zwinnik skrzydlasty (Trechus quadristriatus)
Szykoń metaliczny (Pterostichus burmeisteri)
Szykoń owłosiony (Pterostichus pilosus)
Dzier włochaty (Harpalus rufipes)
Dzier kruszcowy (Harpalus affinis)
Świętek krzyżaczek (Panagaeus cruxmajor)
Bosak czarny (Abax parallelepipedus)
Skorobieżek miedziak (Amara aenea)
Niestrudek lśniący, Niestrudek błyszczyk (Bembidion lampros)
Skoropędek zielonoplamy (Anchomenus dorsalis)
Skoropędek sześciokropek (Agonum sexpunctatum)
Skoropędek pospolity (Agonum muelleri)
Oleśnica zielonogłowa (Lebia chlorocephala)
Oleśnica sinogłowa (Lebia cyanocephala)

I na koniec jeszcze kilka rodzajów, o których zapomniałem wcześniej, a też miałem w jakichś notatkach:

Stromka podłużna (Clivina fossor)
Pieszek zbożowiec (Calathus fuscipes)
Biegun (Ophonus sp.)
Drogoń (Poecilus sp.)
Madej (Molops sp.)
Pospieszek (Platynus sp.)
Zagłebek bruzdkowany (Rhysodes sulcatus)

O takich oczywistościach jak trzyszcz czy tęcznik nie wspominam, bo to znasz na pewno :wink:

Ale poważnie, napisz mi jeśli możesz, do czego Ci te nazwy. Nie traktuj tego jak czepianie się czy coś, po prostu jestem ciekawy celu Twoich poszukiwań :wink:
Ja generalnie nie jestem zwolennikiem wymyślania polskich nazw do każdego możliwego gatunku owada - za dużo ich i robi się z tego sztuka dla sztuki. Traktować to można w sumie jako ciekawostkę, bo nie sądzę, aby nazwami typu dyrdoń czy wyszczerek ktoś posługiwał się na codzień. To tak jak z nazwami angielskimi - wiele z nich jest kompletnie bezsensownych, ot choćby wiele organizmów wodnych ma u nich końcówkę "fish", a z rybą przeważnie nic wspólnego.
Awatar użytkownika
T. Sokołowski
Posty: 25
Rejestracja: 14 lutego 2008, 10:39 - czw
UTM: XU21
Lokalizacja: Poznań, Międzychód
Kontakt:

Post autor: T. Sokołowski »

Bartek Pacuk pisze:Ale poważnie, napisz mi jeśli możesz, do czego Ci te nazwy. Nie traktuj tego jak czepianie się czy coś, po prostu jestem ciekawy celu Twoich poszukiwań :wink:
Ja generalnie nie jestem zwolennikiem wymyślania polskich nazw do każdego możliwego gatunku owada - za dużo ich i robi się z tego sztuka dla sztuki. Traktować to można w sumie jako ciekawostkę, bo nie sądzę, aby nazwami typu dyrdoń czy wyszczerek ktoś posługiwał się na codzień. To tak jak z nazwami angielskimi - wiele z nich jest kompletnie bezsensownych, ot choćby wiele organizmów wodnych ma u nich końcówkę "fish", a z rybą przeważnie nic wspólnego.
Cześć!
Z początku wielkie dzięki za odpowiedź! Właściwie o zapytanie tutaj poprosił mnie znajomy, który pisze o biegaczach na wikipedii ;) Ja sam jestem w 100% za nazwami łacińskimi, których także używam. Podobnie jak Ty uważam, że nazwy polskie są niepotrzebne i wprowadzają czasami ludzi w błąd. Pozdrawiam!
Bartek Pacuk
Posty: 3316
Rejestracja: 09 października 2007, 22:25 - wt
Lokalizacja: Bydgoszcz
Has thanked: 3 times
Been thanked: 1 time

Post autor: Bartek Pacuk »

T. Sokołowski pisze:Właściwie o zapytanie tutaj poprosił mnie znajomy, który pisze o biegaczach na wikipedii
W Wikipedii (o wersji polskiej mówimy jak rozumiem?) akurat o Carabidae nie ma za wiele, niektóre opisy są mniej niż skromne, a i błędów kilka można znaleźć. Choć z drugiej strony i parę ciekawostek jest. Ogólnie poziom rzekłbym dość nierówny. Jeżeli to wszystko to dzieło Twego znajomego, to niech się trochę podciągnie :wink:

Nie wiem, czy to akurat on pisał (nie wiem, czy to w ogóle jedna osoba pisała, czy więcej), ale kilka cytatów pozwolę sobie wstawić:

"Jest prawie niezdolny do lotu" - to o biegaczu skórzastym (C. coriaceus) :razz:

"Popularnie nazywane szczypawkami" - nie wiem skąd taka informacja, szczypawki to wg. mnie nazwa zwyczajowa skorków - nie słyszałem, żeby biegacze określano w ten sposób. Chyba że to jakiś regionalizm, o którym nie słyszałem :?: Nie wiem, co najmniej problematyczne określenie.

"Biegaczowate są mieszkańcami lasów rosnących w strefie klimatu umiarkowanego" - tu nie skomentuję :razz:

Trochę się czepiam, ale podawanie informacji nieprecyzyjnych, zbyt uproszczonych lub wręcz błędnych to nie jest dobry pomysł - nie każdy to wychwyci, a potem te błędy się utrwalają wśród ludzi :razz:
T. Sokołowski pisze:uważam, że nazwy polskie są niepotrzebne i wprowadzają czasami ludzi w błąd
Wg. mnie to nie do końca tak, że polskie nazwy są zupełnie niepotrzebne. Przy niektórych dużych, charakterystycznych gatunkach one będą funkcjonować siłą rzeczy, bo także przeciętny człowiek nie interesujący się w ogóle owadami ma szansę te duże zauważyć i może potrzebować polskiej nazwy, żeby je nazwać - łacina mu na nic.
Tak samo jak na nic mu polska nazwa jakiegoś drobiazgu, którego nie dostrzega czy nawet nie wie o jego istnieniu, bo się tym zwyczajnie nie interesuje.
A specjalista czy pasjonat jakiejś grupy i tak operuje łaciną i polskimi nazwami nie będzie sobie głowy zaśmiecał. Zatem nazwy typu stromka podłużna czy zwinnik skrzydlasty zostały wg. mnie stworzone w zasadzie dla nikogo :razz:
Co do wprowadzania w błąd - oczywiście, im więcej synonimów i nazw zwyczajowych, tym większy i trudniejszy do ogarnięcia chaos. Ale to dotyczy też nazw łacińskich, gdzie również synonimów nie brak i ktoś nie znający systematyki danej grupy łatwo może wziąć synonimy danego gatunku za nazwy różnych gatunków. Dobrze wiem, ile nieraz trzeba czasu, żeby to wyprostować i poskładać jak trzeba. Zwłaszcza, że jak zauważyłem, nawet w dość świeżych publikacjach autorzy nieraz używają nazw, które już dość dawno straciły aktualność. W takiej sytuacji mieszanie do tego jeszcze nazw polskich to naprawdę rzecz zbędna.
Awatar użytkownika
Aneta
Posty: 16815
Rejestracja: 06 maja 2004, 12:14 - czw
UTM: CC88
Lokalizacja: Kutno
Has thanked: 1 time
Been thanked: 37 times

Post autor: Aneta »

Bartek Pacuk pisze:"Popularnie nazywane szczypawkami" - nie wiem skąd taka informacja, szczypawki to wg. mnie nazwa zwyczajowa skorków - nie słyszałem, żeby biegacze określano w ten sposób. Chyba że to jakiś regionalizm, o którym nie słyszałem :?: Nie wiem, co najmniej problematyczne określenie.
Tu potwierdzam - też spotkałam się z podobnym określeniem na duże biegaczowate (i to nawet w mojej rodzinie, o zgrozo ;) ). Niemniej jednak, podobnie jak Bartek, nie widzę sensu zamieszczania takiej informacji w Wiki.
Bartek Pacuk
Posty: 3316
Rejestracja: 09 października 2007, 22:25 - wt
Lokalizacja: Bydgoszcz
Has thanked: 3 times
Been thanked: 1 time

Post autor: Bartek Pacuk »

Aneta pisze:Tu potwierdzam - też spotkałam się z podobnym określeniem na duże biegaczowate
No proszę, a jednak :mrgreen: Całe życie się człowiek uczy :mrgreen:
Awatar użytkownika
M. Stachowiak
Posty: 1834
Rejestracja: 14 kwietnia 2005, 23:45 - czw
Lokalizacja: Bydgoszcz
Been thanked: 1 time

Post autor: M. Stachowiak »

Polskie nazwy biegaczowatych, przynajmniej na poziomie rodzajów można znaleźć między innymi w opublikowanym przed wojną kluczu Kinela i Noskiewicza. Dostępnych jest kilka odrębnych prac na ten temat, w większości pochodzących z przełomu XIX i XX stulecia. Jeżeli dobrze pamiętam, polskie nazwy opublikowano też stosunkowo niedawno (pod red. Ryszkowskiego) na użytek „stosowańców”, ale mało kto się nimi posługuje. Tu Bartek ma rację — niepotrzebne mnożenie bytów i zawracanie głowy.
W okresie przedwojennym i regionalnie do dziś biegaczowate nazywane były (są) szczypawkami (patrz: prace S. Blank-Weissberga z początku ubiegłego wieku).
Informacje niepełne lub wręcz błędne, szczególnie te, które zamieszczane są na stronach encyklopedycznych typu Wikipedia mogą przynieść więcej szkody niż pożytku. Niestety, w większości przypadków brak jest skutecznych mechanizmów weryfikujących i korygujących, które uniemożliwiałyby ich publikowanie.
Awatar użytkownika
Wujek Adam [†]
Posty: 3305
Rejestracja: 30 maja 2007, 20:17 - śr
UTM: DC98
Specjalność: Cerambycidae
Lokalizacja: Warszawa

Post autor: Wujek Adam [†] »

Tak to właśnie jest z tą "Wikipedią" i z podobnymi jej internetowymi encyklopediami - częstokroć piszą tam texty ludzie nie uprawnieni do tego, których profesjonalizmu, zasobów wiadomości i rzetelności informacji nikt nie jest w stanie zweryfikować.
Tak więc poleganie na netowej wiedzy - nie tylko w tej dziedzinie - jest ryzykowne. :razz:

A co do "szczypawki": jako nazwa potoczna odnosi się ona częstokroć do owadów, które potrafią uszczypnąć. :grin: Spotkałem się z nią zarówno w odniesieniu do skorków, jak i do biegaczowatych, a także jako określenie.... kłopotka czarnego Spondylis buprestoides. :wink:
ODPOWIEDZ

Wróć do „Carabidae (Biegaczowate)”