Tajlandia listopad 2010

[Jarosław Buszko]

Zachęcony relacją Piotra Kowalskiego z Tajlandii z początku tego roku, także i ja wybrałem się w ten zakątek świata. Atrakcje turystyczne pieknie opisał Piotr, więc dla mnie nie pozostaje już nic innego jak pokazać trochę przyrody. W rejonach tropikalnych najbardziej interesujacym środowiskiem dla przyrodnika jest niewątpliwie las tropikalny (lub rafy koralowe) z całym swoim zróżnicowaniem, bogactwem i tajemniczym mikroklimatem. Naturalnych lasów nie ma tam zbyt wiele. Plantacje kauczukowców czy palmy olejowej chociaż tworzą rozległe drzewostany mają się nijak do prawdziwych lasów. Te ostatnie są chronione w parkach narodowych rozrzuconych w różnych częściach Tajlandii. Odwiedziłem trzy z nich: Khao Sok na południu Tajlandii z pięknym równikowym lasem deszczowym, Doi Inthanon na północy z lasem mgielnym porastajacym najwyższą górę w Tajlandii (2565 m) i Ko Chang na wschodzie, gdzie mamy las na wyspie i jako taki uboższy nieco od lasów na lądzie, ale dla bywalca Europy bardzo skomplikowany. Moim głównym celem było szukanie żerowisk (min) Gracillariidae i hodowla motyli z tego co udało się znaleźć. Tym niemniej zwracałem też uwagę na inne motyle, inne owady, ptaki, rośliny i krajobrazy. Będzie wszystkiego po trochę, a na początku był las.

[Grzegorz Banasiak]

Uderzyłeś w mój czuły punkt. Tajlandię zawsze chciałem odwiedzić, niestety do tej pory nie udało się znaleźć czasu, terminu i kogoś do towarzystwa - bo wyjazd stricte wypoczynkowy jest poza zakresem moich zainteresowań.
Zdjęcia piękne, radują oczy każdego kto lub tropiki.
Napisz proszę czy zebrałeś jakieś szrotówki i ... przy okazji czy nie było koszówek

[Tomasz Świderski]

Szanowny Panie Profesorze!

Czy wstęp do naturalnych lasów był możliwy indywidualnie, czy też jedynie z miejscowym przewodnikiem? Pytam zarówno o tereny Parków Narodowych jak i obszary niechronione. Jak jest z potencjalnym zagrożeniem dla kogoś nie znającego dżungli od strony jadowitych węży/pająków drapieżników etc. Czy potrzebne są jakiejś specjalne środki bezpieczeństwa, czy też są jakiejś ustalone sposoby zachowań (oprócz oczywiście zachowania ostrożności) np. u nas węże lubią się wygrzewać w słońcu. Z góry dziękuję za informacje.

[Piotr Kowalski]

Dopiero teraz zauważyłem ten post(ograniczenia internetowe) , który mniemam , że jest drobnym wstępem do szerszej relacji. Cieszy mnie to , że moja opowieść , była choćby w minimalnym stopniu inspiracją do Twojej wyprawy w tamte rejony. A może pomogła jako drobna podpowiedź z czym się tam można spotkać , bo taki był mój zamysł.
Dziękuję za zamieszczone zdjęcia lasu , odżyły moje wspomnienia. Czekam z niecierpliwością na dalszy ciąg.
Piotr

[Grzegorz Banasiak]

Dopiero teraz zauważyłem ten post(ograniczenia internetowe) , który mniemam , że jest drobnym wstępem do szerszej relacji. Cieszy mnie to , że moja opowieść , była choćby w minimalnym stopniu inspiracją do Twojej wyprawy w tamte rejony. A może pomogła jako drobna podpowiedź z czym się tam można spotkać , bo tak był mój zamysł.
Dziękuję za zamieszczone zdjęcia lasu , odżyły moje wspomnienia. Czekam z niecierpliwością na dalszy ciąg.
Piotr

Piotrze, Twoja opowieść bardzo oddziaływała na wyobraźnię, dlatego na pewno będzie się ją jeszcze przywoływać (cytować) nie raz. Zarówno Twoja relacja, jak i Profesora - wywołały u mnie refleksje na tyle silne, że w końcu podjąłem decyzję o wyjeździe do Tajlandii w końcówce przyszłego roku październik/listopad. Nie wiem czy ta pora roku jest w Tajlandii atrakcyjna entomologicznie, mam nadzieję, że tak bo to właściwie jedyny okres kiedy mogę się wyrwać na nieco dłużej z całej masy obowiązków.

[bartek.g]

Powiedz co chcesz tam zobaczyc/zebrac to zapytam sie znajomych (mieszkajacych tam) kiedy jest najlepsza pora.

[Grzegorz Banasiak]

Powiedz co chcesz tam zobaczyc/zebrac to zapytam sie znajomych (mieszkajacych tam) kiedy jest najlepsza pora.

Generalnie chcę zbierać koszówki do hodowli (tu znajomi nie będą w stanie ocenić jak sądzę optymalnej pory), poza tym Gracillariidae i Sphingidae. Myślę, że sezonowość w pojęciu naszego klimatu tam nie występuje i można zbierać praktycznie cały rok, jednak istotne jest kiedy najwięcej pada. W porze deszczowej byłoby zapewne mniej ciekawie.
Zazdroszę znajomych w Tajlandii - to otwiera spore możliwości podróżowania

[bartek.g]

W koncu to lepidopterolodzy, jak sami nie beda wiedziec, to pewnie maja znajomych. Zapytam.
Sezonowosc nie wystepuje, jednak okreslone stadia sa mniej lub bardziej sezonowe. Warto wiedziec czego mniej wiecej szukac.
Zawisaki beda dosc proste (o ile nie bedzie to okres np. larwalny dla wiekszosci), ekran, dobra rteciowka i oby padalo

Znajomi mieszkaja za bardzo na polnoc, zeby mogli mi jakos bardziej pomoc w zainteresowaniach regionem, ktory mnie interesuje. Ale nic to, jeszcze kilka miesiecy i bede tam gdzie chce

[Konto_usuniete]

że w końcu podjąłem decyzję o wyjeździe do Tajlandii w końcówce przyszłego roku październik/listopad

Witaj, z własnych doświadczeń z Tajlandią – październik a właściwie bliżej listopada to pora optymalna – przewalić się już powinien – zwłaszcza przez południową cześć monsun więc padać już nie powinno – wszystko zaczyna kwitnąć jak głupie – owadów wszędzie opór. Jak masz możliwość szukaj przelotów już teraz – zwłaszcza z Niemiec – znajomi w tym roku z Berlina polecieli za 1800 zł w obie strony + dolot z Warszawy za 200zł – więc się da. Angielski znasz więc bez problemowo się dogadasz – niemiecki jest również w użyciu. Z przed portu lotniczego jeździ na Khao San Road autobus publiczny lub bus. Jeśli nie chcesz tracić czasu na Bangok – najlepiej przez lotniskiem wsiadasz w pociąg do Bangoku – jedziesz do końca. na dworcu kolejowym na górnej antresoli masz miejscowe biura podróży – załatwisz tam wszystko bilety PKP, PKS, noclegi itp. Jak mogę coś doradzić to polecam dostać się do Trang – to na południu tam park Namtok Si Khit National Park - http://www.dnp.go.th/parkreserve/asp/st ... dation.asp oraz Namtok Sai Khao National Park http://www.dnp.go.th/parkreserve/asp/st ... d=122&lg=2 kilka lat temu za kwaterę i żarcie ( sniadanie i obiadokolacja ) płaciliśmy 8$. masz tam wszystko w pigułce – góry, wodę, lasy – domki są w środku lasu. Khao – to po tajsku góra.
Jeśli chodzi o północ to polecam Khao Laem National Park i Chaloem Rattanakosin National Park
Jak wysiądziesz na lotnisku kup sobie mapę – ważne by miał pisownię angielską i tajską – często bowiem nazwa po angielsku odbiega od wymowy tajskiej – jak Taj nie przeczyta to jesteś ugotowany. Podróżowaliśmy głównie nocnymi autobusami – oszczędza się na noclegach a PKS-y są super wypasione więc da się wyspać. Bangok i jego zwiedzanie zostaw sobie na koniec – lepiej znosi się upał, wilgotność, hałas itp.

[Grzegorz Banasiak]

Dzięki Grześku.

[L. Borowiec]

Sezonowość w Tajlandii jak najbardziej występuje, tam gdzie jest podział na porę suchą i mokrą. W porze suchej można nic nie złapać, a lasy często tracą liście. Nawet w rejonach lasów tropikalnych sezonowość jest uchwytna, bo wiele gatunków zastępuje się czasowo, dużo też zależy od określonego momentu w pogodzie (przerabialiśmy to w Ekwadorze, gdzie nawet drobne różnice w temperaturze i opadach dziennych wpływały na znaczne różnice w składzie łowionych owadów). Tak jak pisze "grzegorzb" zwykle pora tuż po monsunie jest najlepsza. W Indiach na tym samych stanowiskach różnica 3 tygodni od monsunu powodowała prawie 100% wymiany łowionej fauny i jest to na terenach z wyraźnymi sezonami znane zjawisko (w środowiskach lasów deszczowych ten efekt już słabiej się zaznacza). Zwracam uwagę, że w tym roku Tajlandia przyjęła nowe ustawy o ochronie dziedzictwa przyrodniczego i są one dość radykalne (przypominają prawo hiszpańskie lub słowackie). I chociaż w takich krajach egzekucja prawa jest zwykle słaba (jak w Polsce!!!) to zawsze może się znaleźć cwaniak co zechce przy takiej okazji zarobić (zwykle miejscowi szybko się uczą nowych form naciągania i łapówek). Więc w parkach narodowych bardzo bym uważał, znajomi z Japonii w okolicy Chiang Mai mieli już z tym problemy.

[Grzegorz Banasiak]

Dziękuję, to bardzo cenne informacje.

[pachu]

Jeśli jest możliwość to bardzo chętnie wybiorę się z Panem do tej Tajlandii.

pozdrawiam

[Jarosław Buszko]

Jeśli nie eksploruje sie parków narodowych to i w środowiskach antropogenicznych jest wiele owadów. Środowiska te są także bardzo zróżnicowane. Od monokulturowych lasów po otwarte pola. Ponadto rozmaite zarośla w okolicy zabudowań też mogą być atrakcyjne. Kilka przykładów załączeniu.

[Jarosław Buszko]

Wśród roślin tropikalnych jest wiele gatunków użytkowych, które dostarczają rozmaitych artykułów dla przemysłu, kuchni, medycyny, czy zwyczajnie dla ozdoby. Na każdym targu jest zwykle kilkadziesiąt różnych gatunków owoców. Niektóre z nich obecne są także w naszych supermarketach. Jednak dla przyrodnika z innej części świata rozpoznanie roślin, na których rosną, jest często poważnym problemem, zwłaszcza wtedy, gdy na drzewie są tylko liście. Kilka popularnych roślin użytkowych prezentuję dla przypomnienia.

[Piotr Kowalski]

Zabrakło mi jednej rośliny charakterystycznej dla tamtego regionu. Owoc tej rośliny nie jest spotykany w naszych supermarketach (a może szkoda ) Mówię o Durianie. Kilkakrotnie widziałem go na bazarkach , ale nie odważyłem się go spróbować. Chyba skutecznie odstraszyły mnie znaki na wejściach do hoteli zakazujące wnoszenia i jedzenia tego owocu.
Piotr

[Jarosław Buszko]

Podczas miesięcznego pobytu w Tajlandii miałem okazję rozpoznać smakowo większość tam spotykanych owoców, duriana też. Pachnie to jak cebula zmieszana z wanilią, smakuje doskonale. Niekoniecznie trzeba kupować owoc, można kupić cukierki z dodatkiem durianu. Smakuje podobnie. Nie widziałem, niestety, owoców na drzewach, ani kwiatów zapylanych przez nietoperze.
Entomologia tropikalna w odniesieniu do fitofagów wymaga elementarnej znajomości miejscowych roślin, czasami także porostów i grzybów. Wszystkiego jest w Tajlandii pod dostatkiem. Grzyby i porosty podobne są niekiedy do naszych. Widliczki i paprotniki w rozmaitości. Nagonasienne reprezentowane tylko przez kilka gatunków. Przykłady poniżej.

[Łukasz Buglowski]

Piękna płaskla łosioroga
Uprawiam takową w domu (no może inny gatunek)
Gdybym miał pieniądze, wiek, czas i towarzystwo oczywiście z chęcią bym się tam wybrał
Nie tylko ze względów entomologicznych, ale także by poznać rosnące tam rośliny

[Jarosław Buszko]

Do wyjazdu tam niekoniecznie potrzebne jest towarzystwo. Kraj jest miły i bezpieczny. Spotykałem wiele samotnie podróżujcych osób, także panie (głównie z Japonii).
Tajowe lubią kwiaty. Stąd wszędzie sadzi sie rozmaite rośliny ozdobne. Aby zakończyć wątek botaniczny przedstawiam nieco przykładów:

[Jarosław Buszko]

Kwaty c.d.

[PawełB]

piękne rośliny, ale żadnego motylka???

[Jarosław Buszko]

Motylki zostawiłem na sam koniec, inaczej nikt by już dalszej części relacji nie oglądał. Teraz trochę zdjęć kręgowców; w tej serii, oprócz ostatniego, wszystkie z natury.

[Jarosław Buszko]

Kręgowce c.d. Ostatnie zdjęcie z ZOO, niestety. Na wolności nie chciał się pokazać.

[Grzegorz Banasiak]

... i chyba dobrze się stało, że tygrys na wolności się nie pokazał
Podobno w Azji mawia się, że "tygrysa na wolności widzi się tylko raz" !

[Jarosław Buszko]

Owadów jest dużo wszędzie. Nawet w miastach wdzi się ich sporo. Stosunkowo łatwo fotgrafować takie, które są nieruchliwe. Większość jest zwinna i szybko zmienia miejsce chwilowego pobytu, dlatego są kłopoty ze zrobieniem dobrego zdjęcia z natury. Najłatwiej fotografuje się modliszki, duże u małe. Prostoskrzdłe też się nie śpieszą. Trudniej jest z ważkami i motylami dziennymi. Ogólnie rzecz ujmując sfotografowałem zaledwie drobną część tego co widziałem, a efekty pozostawiam do obejrzenia.

[Jarosław Buszko]

W Tajlandii owady można nie tylko oglądać, zbierać, ale także degustowac smakowo. Obok skorpionów i innych bezkręgowców, a także drobnych żabek, można je spróbwać w obwoźnym barze szybkiej obsługi.

[Jacek Kalisiak]

No to poprosimy jakiś mały przewodnik smakosza do ostatnich zdjęć

[Jarosław Buszko]

Próbowałem różnych smaczności, ale wszystkie delicje smakują tak samo, czyli olejem palmowym

[Piotr Kowalski]

Lekko cofając się

... i chyba dobrze się stało, że tygrys na wolności się nie pokazał
Podobno w Azji mawia się, że "tygrysa na wolności widzi się tylko raz" !

Jako ciekawostka i atrakcja turystyczna na północ od Bangkoku jest zoo park gdzie hodują tygrysy. Nie byłem tam , ale widziałem na folderach. Biedne kotki nafaszerowane prozakiem łażą sobie luzem w asyście swoich opiekunów. Cała atrakcja polega na tym , że za stosowną odpłatnością można sobie zrobić sesję zdjęciową z kotkiem trzymając jedną z kończyn w paszczy.
A wracając do atrakcji kulinarnych to tam gdzie ja byłem i w tym czasie , czyli południowy wschód nad brzegiem morza to takich smakowitości tam nie było. Najbardziej popularne były lizaki z małych ośmiornic.
Piotr

[Jarosław Buszko]

Interesowały mnie nie tylko latające motyle, ale przede wszystkim ich stadia preimginalne. Wprawdzie odnosi się to głównie do motyli minujących, ale i na inne zwracałem uwagę. Poniżej chciałbym podać kilka ciekawszych spostrzeżeń.
W wielu miejscach spotykałem krzew Calotropis gigantea (zdjęcie jest przy roślinach) z rodziny Asclepidaceae. Nieomal wszędzie znajdowałem na nim gąsienice Danaus chrysippus, nawet w centrum Bangkoku. Motyle też widzi się wszędzie.
Na drzewach cytrusowych znajdowałem bez problemu gąsienice paziów, głównie Papilio memnon oraz P. polytes. Gąsienice nie są łatwe do zauważenia, ich obecność można poznać po objedzonych liściach i odchodach pod krzewem. Gąsienice obu gatunków są podobne, tak jak i poczwarki.
Na wyspie Ko Phi Phi zainteresowała mnie zwinięta w rurkę część blaszki młodego liścia bananowca. Wewnątrz była biała gąsienica. Z wyglądu można było typować przedstawiciela Hesperiidae. Przepoczwarczyła się w miejscu żerowania. Poczwarka była obsypana białym pudrem. Po wylęgu potwierdziły się moje przypuszczenia. Erionota thrax jest jednym z największych karłątków. Rozpiętość skrzydeł dochodzi do 75 mm.
Na tej samej wyspie znalazłem gąsienice przedstawiciela Ethmiidae – wynikało to z typu rysunku gasienicy, a następnie poczwarki, która ma dwa niewielkie, skierowane do dołu wyrostki na końcu odwłoka. Żerowały na Cordia subcordata – drzewie z rodziny Boraginaceae (jest na zdjęciu przy roślinach). Nasze gatunki z tej rodziny są roślinami zielnymi. Motyla udało się oznaczyć dzięki monografii z serii Microlepidoptera Palaearctica – jest to Ethmia nigroapicella. Poza wspomnianym gatunkiem zebrałem także domki z gąsienicami ciekawej koszówki żerującej na liściach Terminalia catappa. Gąsienice wygryzały okrągłe kawałeczki liścia i używały do budowy domków.
Motyle, które załączyłem na zdjęciach wylęgły się już po powrocie do Polski, więc nie było możliwości sfotografowania ich w naturalnym środowisku.
Na koniec tego wpisu zagadka - co znajduje się na ostatnim zdjęciu ?

Lepidoptera c.d.n.

[J. Tatur-Dytkowski]

Kraj piękny i zdjęcia piękne. To ostatnie nie mam pojęcia czym jest, ale robi wrażenie . Poważnie myślę o wybraniu się w tamtejsze rejony, zwłaszcza, że ponoć można wykupić lot sporo taniej odpowiednio wcześniej. Czy udało się uwiecznić jakichś przedstawicieli z chitynowym pancerzem?

[Grzegorz Banasiak]

Koszówka na zdjęciu to Pagodiella hekmeyeri Heylaerts 1885 (Pagoda bagworm) – angielska nazwa w pełni oddaje kształt koszyka.

[Aneta]

To zielone "pierzaste" to gąsienica rusałki Euthalia sp. (E. aconthea?).

A relacja świetna, znakomicie się to ogląda i czyta, zwłaszcza gdy za oknem śnieg

[Jarosław Buszko]

Aneto - trafiłaś w 10. Ja też oznaczyłem gatunek jako Euthalia aconthea. Dla uzupełnienia dołączam poczwakę i motyla, który wylągł się w nieodpowiedniej (dla mnie) porze i niezupełnie rozwinął lewą parę skrzydeł.
Pozdrawiam
JB

[Jarosław Buszko]

Wielkie, kolorowe motyle w środowisku naturalnym robią niesamowite wrażenie, zwłaszcza rajskie pazie z rodzaju Troides, szybujące majestatycznie w powietrzu. Co ciekawe, czarnego koloru nie widać na tle ciemnej zieleni, a rzucają się w oczy jaskrawożółte tylne skrzydła. Pazie najczęściej przylatywały do czerwonych kwiatów krzewów z rodzaju Ixora, których jest tak kilka różniących się wielkością i kształtem liści oraz odcieniem kwiatów. Bielinków tez było różnych sporo, dominowały żółte Eurema, a po miastach latały pospolicie Delias. Modraszków jest wybór wszelki, niektóre z nich bardzo małe, o wiele mniejsze od naszego Cupido minimus. Większość z nich, podobnie jak i u nas rozpoznaje się po spodniej stronie skrzydeł. Karłątków i powszelatków też jest pełno. Niektóre karłatki latają o zmierzchu i można je spotkać na oświetlonych wystawach sklepowych razem z rozmaitymi ćmami.
Rusałkowate także są różnorodne, tym bardziej, że obecnie traktuje się je jako jedną grupę obejmującą dawne Danaidae, Amathusidae i Satyridae. W przeciwieństwie do naszych rusałek niektóre gatunki tropikalne chętnie latają w półmroku, jaki panuje w lesie, a o ich obecności świadczą niebieskie rozbłyski – tak wyglądają w locie samce amathusii mające niebieskie plamy na wierzchu skrzydeł. Jak siadają na brunatnych liściach ściółki, to bardzo trudno jest je zauważyć.
Podsumowując krótko – oglądanie motyli dziennych w lesie tropikalnym to jest uczta dla oczu entomologa.
Trochę zdjęć motyli zamieszczam poniżej. Nie wszystkie wyszły super, ponieważ trzeba było fotografować w tempie to, co nawinęło się pod obiektyw. Nie podaję nazw gatunków, ponieważ jest wśród uczestników forum wielu ekspertów od motyli tropikalnych i ciekaw jestem ich opinii.

Lepidoptera c.d.n.

[Jarosław Buszko]

Nymphalidae

[admin]

Ciąg dalszy relacji w kolejnym wątku: viewtopic.php?f=16&t=16649

[Antek Kwiczala †]

Pozwoliłem sobie dodać jeszcze jeden post, z oznaczeniem motyli dziennych, głównie karłątków (ale nie tylko)
1.Koruthaialos sp.
2.Iambrix sp. (może I. gemmifer)
3.Oriens paragola
4.Suastus gremius
5.Tagiades sp. (może T. japetus)
6.Troides aeacus ♂
7.Troides aeacus ♀
8.Papilio polytes
9.Pareronia anais ♂
10.Pareronia anais ♀
11.Castalius rosimon
12.Zemeros flegyas