______

  

Zawisaki (Lepidoptera, Sphingidae)

_______
Fotografie

Hyles gallii (Tottemburg, 1775)

Zmrocznik przytuliak Finnish: Matarakiit�j� Swedish: Brunspr�tad skymningssv�rmare Danish: Snerresvaermer Estonian: Madara-v��tsuru English: Bedstraw Hawk-moth English: Madder Hawk-moth German: Labkrautschw�rmer French: Sphinx du Gaillet
   
Sphinx gallii Rottenburg, 1775, Naturforscher, 7: 107, TL: Germany
Sphinx galii Denis & Schifferm�ller, 1775, Ankuendung syst. Werkes Schmett. Wienergegend: 42
Deilephila intermedia Kirby, 1837, Fauna Boreali-Americana, 4: 302, TL: North America
Deilephila chamaenerii Harris, 1839, American Jour. Sci. and Arts, 36: 305, TL: New Hampshire
Deilephila oxybaphi Clemens, 1859, Jour. Acad. Nat. Sci. Philadelphia, 2nd series, 4: 145, TL: ?Philadelphia
Deilephila canadensis Guen�e, 1868, Ann. Soc. Ent. France, (4th series), 8: 7
Celerio gallii chishimana Matsumura, 1929, Insecta matsum. 3: 166
Celerio gallii sachaliensis Matsumura, 1929, Insecta matsum. 3: 166
Celerio galii nepalensis Daniel, 1960, Veroeff. zool. Staatssamml. Muench. 6: 160
Celerio galii tibetanica Eichler, 1971, Ent. Abh. Mus. Tierk. Dresden 38: 315-324

Imago
Rozpiętość przednich skrzydeł 64-72mm. Głowa ciemna oliwkowo-brunatna, nad oczami białe kreski. Wierzchołkowa część czułka biała. Tuł�w ciemny oliwkowo-brunatny, jedynie po bokach biały. Przednie skrzydło ciemne oliwkowo-brunatne z biało-ż�łtą smugą ciągnącą się od nasady do wierzchołka skrzydła. Smuga kostalna jednolita. Przy nasadzie skrzydła sterczące białe i czarno-błękitne włoski. Tylne skrzydło przy nasadzie czarne, środkowa część skrzydła przy wierzchołku ż�łtawa, w środku ceglastoczerwona, przy kącie tylnym skrzydła biała. Zewnętrzna część skrzydła czarna z wąskim szarobrunatnym brzegiem zewnętrznym. Strzępina biała. Odwłok oliwkowo-brunatny, dwa pierwsze segmenty z szerokimi, białymi i czarnymi paskami po bokach. Po bokach 5 i 6 segmentu znajdują się niewielkie, poprzeczne białe paski. Na grzbietowej stronie odwłoka czasem zaznaczona wąska jasna linia i rząd białych kropek.

Stadia rozwojowe
Spotykane są r�żne formy barwne gąsienic, od oliwkowo-zielonych do prawie czarnych. Po bokach ciała występuje rząd jasnoż�łtych plam. Barwa głowy od szaro-oliwkowej do brunatno-fioletowej. R�g na końcu ciała czerwyny. Gąsienica żeruje na wierzb�wce kiprzycy (Chamaenerion angustifolium L), przytulii pospolitej (Galium mollugo L.), przytulii właściwej (Galium verum L.) oraz przygodnie na wielu innych roślinach zielnych. Poczwarka z�łtobrunatna z delikatnym czarniawym deseniem.

Okres pojawu i zasięg geograficzny
Motyl pojawia się od połowy maja do połowy lipca. W szczeg�lnie sprzyjające lata pojawia się drugie pokolenie w sierpniu i wrześniu. Rzadki.
Gatunek o zasięgu holarktycznym. Rozpowszechniony w całej Polsce.

_______ 
� 2001-2003 Grzegorz Banasiak