Deilephila elpenor (Linnaeus, 1758)

Zmrocznik gładysz Horsmakiit�j� Allm�n snabelsv�rmare Dueurtsvaermer Suur-punasuru Elephant Hawk-moth Mittlerer Weinschw�rmer Moyen Sphinx de la Vigne Esfinge de la Vid
   
Sphinx elpenor Linnaeus, 1758, Syst. Nat. (Edn 10) 1: 491
Sphinx porcus Retzius, 1783, Genera Insectorum, 34
Elpenor vitis Oken, 1815, Okens Lehrbuch Naturgesch. 3(1), 760
Chaerocampa lewisii Butler, 1875, Proc. zool. Soc. Lond. 1875, 247

Imago
Rozpiętość przednich skrzydeł 58-65mm. Głowa oliwkowozielona, nad oczami białe kreski. Czułki z wierzchu białe, niekiedy z intensywnym r�żowym odcieniem. Tuł�w z podłużnymi, r�żowymi paskami. Przednie skrzydło oliwkowozielone z ukośnymi, r�żowo- fioletowymi pasmami. Na żyłce poprzecznej zwykle drobna biała plamka. Strzępina na zewnętrznym brzegu skrzydła r�żowo-fioletowa, na tylnym brzegu, szczeg�lnie w kierunku nasady skrzydła, biała. Tylne skrzydło przy nasadzie czarne, w kierunku zewnętrznego brzegu przechodzi w r�żowo-fioletowe. Strzępina biała. Odwłok z podłużnym, r�żowym paskiem na grzbiecie i podobnymi paskami po bokach ciała.

Stadia rozwojowe
Gąsienice występują w dw�ch formach barwnych, ubarwienie może być zielone lub brunatne z czarniawym siateczkowatym deseniem. Na grzbiecie zaznacza się ciemniejsza linia oraz po bokach znajdują się jasne ukośne paski, a nad nimi niewielkie czarne plamki. Na pierwszym i drugim segmencie odwłokowym znajdują się duże czarne plamy z białawym oczkiem wewnątrz. R�g na końcu ciała kr�tki, przy nasadzie czarny, na wierzchołku biały. Gąsienica żeruje na r�żnych gatunkach wierzbownic (Epilobium L.), wierzb�wce kiprzycy (Chamaenerion angustifolium L.), r�żnych gatunkach przytulii (Gallium L.), winorośli (Vitis vinifera L.) oraz przygodnie na wielu innych roślinach zielnych. Poczwarka szarobrunatna z z�łtymi rozjaśnieniami.

Okres pojawu i zasięg geograficzny
Od połowy maja do końca lipca. Pospolity.
Gatunek o zasięgu palearktycznym, spotykany w całej Polsce.