Polskie Forum Entomologiczne - Chrząszcze i Motyle Polski - strona główna

Polskie Forum Entomologiczne

PFEnt. - https://entomo.pl/forum/
Teraz jest poniedziałek, 26 października 2020, 13:37


Strefa czasowa: UTC + 1




-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
|     Prosimy o podawanie miejsca i daty obserwacji. To przyśpieszy oznaczenie i ułatwi dyskusję.     |
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 11 ] 
Autor Wiadomość
 Tytuł: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 20:53 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Pomyślałem sobie, że może warto pokrótce przybliżyć, jak najłatwiej rozpoznać te 4 gatunki polskich Tenebrionini bo często na forum podawane są fotki z prośbą o identyfikację.
Na podstawie okazów z moich zbiorów, cech podanych w kluczu Z. Stebnickiej oraz na stronie coleo-net.de zapraszam do lektury tego wątku, mając nadzieję, że komuś pomoże on w oznaczaniu tych czarnuchwatych.
Mamy w Polsce - przypomnę:
Tenebrio molitor Linnaeus, 1758
Tenebrio obscurus Fabricius, 1792
Tenebrio opacus Duftschmid, 1812
oraz
Neatus picipes (Herbst,1797) - którego to Stebnickia podawała jako Tenebrio picipes Herbst,1797

Wykonałem zdjęcia z użyciem lampy wbudowanej.
Zdjęcia ukazuję bez rozjaśnień i postedycji, tylko zmniejszone, ewentualnie z zaznaczonymi strzałkami ważnymi cechami.

Na początek zdjęcie 4 gatunków.
Zobaczcie, że T. opacus ( pierwszy ) i T. obscurus ( trzeci ) są matowe, zwłaszcza na przedpleczu nie widać odbłyśnień lampy.


Załączniki:
Komentarz: Od lewej: Tenebrio opacus, T. molitor, T. obscurus i N. picipes
T. opacus   T. molitor  T. obscurus   N. picipes.jpg
T. opacus T. molitor T. obscurus N. picipes.jpg [ 143.89 KiB | Przeglądane 3478 razy ]
Share on FacebookShare on TwitterShare on Google+
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 20:56 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Załączam drugie ujęcie tym razem od przodu.
Tu też widać, że drugi od lewej T. obscurus i pierwszy z prawej T. opacus są matowe, lampa nie daje odbłysku od przedplecza.


Załączniki:
od lewej N. picipes, T. obscurus  T. molitor  i T. opacus.jpg
od lewej N. picipes, T. obscurus T. molitor i T. opacus.jpg [ 142.85 KiB | Przeglądane 3472 razy ]
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 21:13 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Teraz Tenebrio opacus. Największy z tej czwórki. 16-18mm dł.
1) Matowy
2) Stosunek długości całego ciała do szerokości pokryw średnio 3,27.  A więc najchudszy, przynajmniej w mojej gablocie.
3) Przednie kąty przedplecza wysunięte - to wyraźna cecha ale zależnie od kąta patrzenia - może nie być taka wyraźna w porównaniu do. T. molitor.
4) Przedplecze po bokach szeroko spłaszczone.
5) Rzędy pokryw wyraźne, głęboko punktowane  - widać to wyraźnie.
6) Środek podstawy przedplecza z podwójną listewką - tu wymaga opatrzenia.
7) KLUCZOWA CECHA to WYSTAJĄCE ZĘBY PO OBU STRONACH WARGI DOLNEJ ( Stebnicka ) - jak na zdjęciu. Ale widać to pod binokularem lub porządną lupą.


Załączniki:
Tenebrio opacus.jpg
Tenebrio opacus.jpg [ 144.15 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Komentarz: cechy przedplecza - wystające przednie kąty, szeroko spłaszczone boki, środek podstawy z podwójną listewką
Tenebrio opacus przednie kąty przedplecza i szeroko spłaszczony bok.jpg
Tenebrio opacus przednie kąty przedplecza i szeroko spłaszczony bok.jpg [ 92.34 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Komentarz: wyraźne głębokie punktowanie rzędów pokryw, międzyrzędy sklepione
Tenebrio opacus głębokie wyraźne punktowanie rzędów.jpg
Tenebrio opacus głębokie wyraźne punktowanie rzędów.jpg [ 67.47 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Komentarz: porównanie T. opacus i T. molitor, różnica w kształcie, proporcjach i połyskliwości
matowy Tenebrio opacus vs połyskliwy Tenebrio molitor.jpg
matowy Tenebrio opacus vs połyskliwy Tenebrio molitor.jpg [ 100.75 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Komentarz: widoczny ząb wystającyz boku głowy - 100% cecha widoczna pod binokularem z boku, od przodu głowy
Tenebrio opacus wystający ząbek.jpg
Tenebrio opacus wystający ząbek.jpg [ 72.24 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Komentarz: inne ujęcie widocznego zęba u T. opacus
Tenebrio opacus wystający ząbek inne ujęcie.jpg
Tenebrio opacus wystający ząbek inne ujęcie.jpg [ 72.73 KiB | Przeglądane 3458 razy ]
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 21:20 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Teraz Tenebrio obscurus. Mam tylko 1 okaz. Podawane są długości: 13-18mm
Cechy:

1) Matowy
2) Punktowanie pokryw bardzo drobne ! Rzędy pokryw nie mają takiego punktowania jak u T. obscurus
3) Przednie kąty przedplecza nie są wyciągnięte
4) Kształt przedplecza - najbardziej kwadratowy z naszej czwórki Tenebrionini.
5) Przedplecze ziarniste, przez to matowe.


Załączniki:
Tenebrio obscurus.jpg
Tenebrio obscurus.jpg [ 119.72 KiB | Przeglądane 3451 razy ]
Komentarz: najbardziej kwadratowy kształt ziarnisto punktowanego przedplecza
Tenebrio obscurus przedplecze.jpg
Tenebrio obscurus przedplecze.jpg [ 142.08 KiB | Przeglądane 3451 razy ]
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 21:32 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Teraz Tenebrio molitor.  Nie muszę pisać, że najpospolitszy, większość fotek z prośbą o oznaczenie dotyczy tego gatunku.
Jeśli chodzi o proporcje to stosunek długości ciała do szerokości pokryw to u T.molitor jest podobnie jak u T.obscurus i wynosi średnio 3,07.

1) Połyskliwy - no, chyba że już mocno "wytarty". To cecha subiektywna ale dość pomocna. Ale wynika to z drobnego punktowania przedplecza i pokryw.
2) Punktowanie przedplecza jednakowe na całej powierzchni - przez co możemy odróżnić ten gatunek od N.picipes !
3) Kolory ciała - od jasnobrunatnego do prawie czarnego. Cecha subiektywna.

Myślę że po porównaniu zdjęć, będzie łatwo można się opatrzyć i bez problemu rozpoznać gatunki.
Jest podobnie połyskliwy jak N. picipes ale kształtem z kolei zbliżony jest do. T. opacus.


Załączniki:
Tenebrio molitor.jpg
Tenebrio molitor.jpg [ 148.75 KiB | Przeglądane 3438 razy ]
Komentarz: jednolite delikatne punktowanie przedplecza T. molitor przez co przedplecze jest połyskliwe
Tenebrio molitor jednolite punktowanie przedplecza.jpg
Tenebrio molitor jednolite punktowanie przedplecza.jpg [ 149.49 KiB | Przeglądane 3438 razy ]
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 21:43 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
i ostatni: Neatus picipes.

1) Najszerszy z tej czwórki. Stosunek długości ciała do szerokości pokryw wynosi średnio 2,61.
2) Połyskliwy - i przedplecze i pokrywy. Przez to można przy słabym zdjęciu pomylić z T. molitor.
3) Rzędy pokryw z widocznym dość mocnym punktowaniem. Międzyrzędy pokryw są gładkie między punktowaniem.
4) CECHA KLUCZOWA - to WIDOCZNE PUNKTOWANIE PRZEDPLECZA DWOJAKIEGO RODZAJU. Na środku przedplecza drobne punkty a z boku przedplecza punkty duże, głębokie. To cecha bardzo wyraźna.
5) Przedplecze najbardziej poprzeczne z naszej czwórki Tenebrionini.
6) WAŻNA CECHA: przednie golenie prawie proste - tym wyraźnie różni się od T. molitor, T. opacus i T. obscurus.


Załączniki:
Komentarz: N.picipes - połyskliwy podobnie jak T. molitor
Neatus picipes.jpg
Neatus picipes.jpg [ 132.6 KiB | Przeglądane 3432 razy ]
Komentarz: Najważniejsza cecha to zróżnicowane dwojakie punktowanie przedplecza. Zielona strzałka- drobne punkty na środku. Czerwona strzałka - głębokie i szersze punkty w bocznych częściach przedplecza
Neatus picipes dwojakie punktowanie przedplecza.jpg
Neatus picipes dwojakie punktowanie przedplecza.jpg [ 68.45 KiB | Przeglądane 3432 razy ]
Komentarz: Można pomylić z uwagi na połyskliwość
Neatus picipes vs Tenebrio molitor.jpg
Neatus picipes vs Tenebrio molitor.jpg [ 102.76 KiB | Przeglądane 3432 razy ]
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 21:56 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): sobota, 31 stycznia 2009, 21:34
Posty: 1338
Lokalizacja: Szczecin
Specjalność: Tenebrionidae
inne zainteresowania: karate oraz gitara klasyczna
Z uwagi na miejsca występowania można powiedzieć że:
1) największą szansę na spotkanie w środowiskach synantropijnych mamy w przypadku T. molitor  - często w ciepłe wieczory leci do światła domów, mieszkań nawet w centrach miast. W przyrodzie spotykałem tylko raz w dziuplach dębów

2) Największą szansę na spotkanie na starych dębach, kasztanowcach i in. ( ale głównie w dębach u nas ) - w dziuplach na wewnętrznych ich ścianach, w ich próchnie w ziemi, pod korą, ale głównie w nocy - mamy w przypadku T. opacus. Pewnie stanowisk tego świetnego chrząszcza jest dużo więcej niż się przypuszcza.

3) Chyba dość rzadko spotykany jest u nas T obscurus, choć powinien być do spotkania jak podaje literatura w kurnikach, stajniach, gołębnikach, budynkach gospodarskich, magazynach, gniazdach ptaków, dziuplach drzew. Ja go nigdy jeszcze nie spotkałem.

4) W odpowiednich środowiskach naturalnych  spotkamy także Neatus picipes - na leżących drzewach pod korą na brzegach lasów, szczególnie łęgowych, ktoś na forum pisał że znajdował na głowiastych wierzbach, nocą z latarką. Podobno też w dziuplach ptaków.


Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 22:24 
Online
Avatar użytkownika

Dołączył(a): poniedziałek, 2 lutego 2004, 19:35
Posty: 8400
Lokalizacja: Tomaszów Mazowiecki
UTM: DC30
Specjalność: Cerambycidae
inne zainteresowania: Muzyka, informatyka, makrofotografia.
Dobra robota, można to jeszcze dopracować, podepnę po raz kolejny klucz.


Załączniki:
Klucz XIX Genus Tenebrio .pdf [262.82 KiB]
Pobrane 35 razy
Góra
 Zobacz profil WWW 
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: wtorek, 14 lipca 2015, 22:43 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 9 października 2007, 21:25
Posty: 2980
Lokalizacja: Bydgoszcz
Rafał - dobra robota  :ok: Fajnie to wszystko zestawiłeś, cechy są proste, wyraźnie widoczne i dobrze pokazane  :tak:  
Rafał SZCZECIN napisał(a):
2) Największą szansę na spotkanie na starych dębach, kasztanowcach i in. ( ale głównie w dębach u nas ) - w dziuplach na wewnętrznych ich ścianach, w ich próchnie w ziemi, pod korą, ale głównie w nocy - mamy w przypadku T. opacus. Pewnie stanowisk tego świetnego chrząszcza jest dużo więcej niż się przypuszcza.

Tego gatunku nigdy dotąd nie spotkałem, mimo iż przeszukałem niejedno miejsce zdawało by się odpowiednie dla niego. Ale może nie mam szczęścia, bo faktycznie może on być częstszy niż się wydaje.
Rafał SZCZECIN napisał(a):
4) W odpowiednich środowiskach naturalnych  spotkamy także Neatus picipes - na leżących drzewach pod korą na brzegach lasów, szczególnie łęgowych, ktoś na forum pisał że znajdował na głowiastych wierzbach, nocą z latarką. Podobno też w dziuplach ptaków.

To chyba kto inny pisał, w każdym razie ja też go znajdowałem oglądając z latarką głowiaste wierzby. Ponadto wielokrotnie w różnych innych miejscach (w dziuplach, pod korą itp.) - z moich obserwacji wynika, że to jest zdecydowanie częsty gatunek


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: środa, 15 lipca 2015, 07:21 
Offline

Dołączył(a): piątek, 11 czerwca 2004, 13:50
Posty: 416
Lokalizacja: Kobyłka
UTM: EC19/ED10
To o głowiastych wierzbach to pisałem ja. W Kampinoskim PN i jego okolicach jest to najczęściej spotykany gatunek chrząszcza w trakcie przeglądania nocą pni wierzb, ale też dębów. Ilość osobników na pniu waha się zwykle od kilku do kilkunastu.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: oznaczanie Tenebrio opacus, Tenebrio molitor, Tenebrio obscurus i Neatus picipes
PostNapisane: środa, 15 lipca 2015, 07:30 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 1 listopada 2012, 22:10
Posty: 1608
UTM: FB 17
Specjalność: Araneae_Opiliones
Rafał  Szczecin napisał:

"3) Chyba dość rzadko spotykany jest u nas T obscurus, choć powinien być do spotkania jak podaje literatura w kurnikach, stajniach, gołębnikach, budynkach gospodarskich, magazynach, gniazdach ptaków, dziuplach drzew. Ja go nigdy jeszcze nie spotkałem"

IMHO będzie coraz rzadszy, wieś 30-40 lat temu to stajnia, kurnik i obora przy każdej posesji, a i gołębniki
były, a teraz znajdź stajnię czy oborę na wsi!. Owszem są, ale nie wiem czy 5 % tego co było wcześniej,
w dodatku zwykle wielkopowierzchniowe, murowane, posprzątane, "sterylne" i "unijne"
pomieszczenia.  Dawniej te budynki były często drewniane, na parę sztuk bydła i trzody, toczone powoli
przez kołatki, spuszczela, itp. To był zupełnie inny mikroklimat i mikrohabitat dla całej gamy stawonogów.


Góra
 Zobacz profil  
 
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 11 ] 

Strefa czasowa: UTC + 1


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 30 gości


Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  

Reklama: Ubezpieczenia Bełchatów - UNILINK



Protected by Anti-Spam ACPPowered by phpBB® Forum Software © phpBB Group

Na skróty: Motyle i Chrząszcze - Strona Główna | Checklist Coleoptera of Poland 2014 On-Line | Mapa | Linki | Cerambycidae | Buprestidae | Carabidae | Chrząszcze wodne | Chemia owadów | efotogaleria | SKLEP |

 

Platformę hostingową zapewnia TITTLE.pl