Polskie Forum Entomologiczne - Chrząszcze i Motyle Polski - strona główna

Polskie Forum Entomologiczne

PFEnt. - https://entomo.pl/forum/
Teraz jest niedziela, 19 maja 2019, 15:01


Strefa czasowa: UTC + 1 [ DST ]




-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
|     Prosimy o podawanie miejsca i daty obserwacji. To przyśpieszy oznaczenie i ułatwi dyskusję.     |
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 29 ] 
Autor Wiadomość
 Tytuł: Elachistidae
PostNapisane: środa, 17 kwietnia 2019, 16:53 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Wiosna to najlepszy okres na poznawanie Elachistidae. Jest to rodzina , którą lepidopterolodzy zajmują się niechętnie. Są drobne, jest wśród nich wiele grup bardzo podobnych gatunków, a aparaty kopulacyjne są podobne i trudne do odróżnienia. Literatury przydatnej do oznaczania jest niewiele, najbardziej przydatna jest książka z serii Fauna Entomologica Scandinavica: E. Traugott-Olsen i E. Schmidt-Nielsen, 1977, The Elachistidae (Lepidoptera) of Fennoscandia and Denmark, 299 ss.
Współcześnie Elachistidae są traktowane jako superrodzina, do której włączone są np. Depressariidae i szereg innych mniejszych rodzin (relacje pokrewieństw ustalane na podstawie badań DNA). Tym niemniej zróżnicowanie morfologiczne jest tu tak wielkie, że trudno oprzeć się wrażeniu, że jest to piękny przykład lumperstwa.
Do Elachistidae należy podejść od strony ich bionomii. Ogromna większość gatunków żyje na trawach, mniej na turzycach, a nieliczne wyjątki na roślinach z klasy dwuliściennych. O tej porze roku należy szukać min na trawach i turzycach. Do najwcześniej pojawiających się gatunków należą Elachista poae na Glyceria maxima i Elachista maculicerusella na Phalaris arundinacea. Sprawdzoną metodą hodowli jest użycie szklanej lub plastikowej rurki. Liście traw owija się zmoczonym papierowym ręcznikiem i wkłada do rurki. Jeden jej koniec jest zasklepiony wspomnianym ręcznikiem, drugi zabezpiecza się gazą. Dzięki temu liście traw długo pozostają żywe i gąsienice mają co jeść. Problem polega na umiejętności rozpoznawania traw w stanie, gdy nie ma kłosów. Można je zidentyfikować później. Ze względu na wąską specjalizacje pokarmową trzeba szukać właściwych traw, bo tylko tam jest szansa na znalezienie gatunku.
Na początek mina i poczwarka E. maculicerusella - co ciekawe poczwarki mogą być zarówno żółtobrunatne, jak i czarne.


Załączniki:
Mina, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG
Mina, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG [ 190.4 KiB | Przeglądane 1941 razy ]
Gąsienica, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG
Gąsienica, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG [ 191.68 KiB | Przeglądane 1941 razy ]
Poczwarki, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG
Poczwarki, Toruń-Rubinkowo, 15.04.2019.JPG [ 254.89 KiB | Przeglądane 1941 razy ]
Share on FacebookShare on TwitterShare on Google+
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: czwartek, 18 kwietnia 2019, 09:55 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Wyczerpujący opis zachęca do hodowli niewielkich motyli z tej grupy. W wielu przypadkach osobiście miałem problemy z wiedzą botaniczną i cierpliwością, końcowy efekt był przewidywalny.
Pozwolę sobie na dodanie moich skromnych zdjęć z lokalizacją, (niestety tylko) obserwacji gatunku: Słowacja, Burdov, druga połowa czerwca.


Załączniki:
DSC_0410-1.JPG
DSC_0410-1.JPG [ 237.62 KiB | Przeglądane 1839 razy ]
DSC_0404-1.JPG
DSC_0404-1.JPG [ 351.94 KiB | Przeglądane 1839 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: czwartek, 18 kwietnia 2019, 17:59 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Jak już o Elachistidae, to też mam ich trochę. Niektóre wstępnie oznaczone, kilka próbowałem po kopulatorach, ale mam do tego za słaby sprzęt - więc czekają.
Na początek dwa wspomniane na początku wątku Elachista poae i Elachista maculicerusella. Dalej wyhodowane przeze mnie Elachista gangabella z Brachypodium sylvaticum i Elachista tengstromi z Lusula pilosa. No i dwa jak mi się wydaje dość charakterystyczne - Elachista utonella i Elachista albidella.
W przypadku błędów w oznaczeniach proszę o weryfikację jeżeli to tylko możliwe.


Załączniki:
Komentarz: Elachista poae
1a.jpg
1a.jpg [ 469.43 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista maculicerusella
2.jpg
2.jpg [ 289.6 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista gangabella
3.jpg
3.jpg [ 417.26 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista tengstromi
4.jpg
4.jpg [ 331.75 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista tengstromi, okaz z ekranu z Leska (podkarpacie)
5.jpg
5.jpg [ 356.99 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista utonella
6.jpg
6.jpg [ 295.97 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Komentarz: Elachista albidella
7.jpg
7.jpg [ 426.45 KiB | Przeglądane 1761 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: czwartek, 18 kwietnia 2019, 21:05 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Elachista (Elachista) eleochariella (Stainton, 1851) = Biselachista eleochariella (Stainton, 1851). Wykazywany z następujących krajów: AU, GB, DT, DK, IR, LT, LV, NR, PL, SU - europejska cz., FE, FR, SW.
Larwy żyją na: Carex flacca (Turzyca sina), C. panicea (Turzyca prosowata).
Elachista (Elachista) freyerella (Hubner, 1825) = Cosmiotes freyerella (Hubner, [1825]). Wykazywany w: AL, AU, BG, FR, DT, GR, DK, IR, ES, IT, LT, LV, NL, NR, PL, RO, SU- europejska cz., FE, FR, CZ, CH, SW , ES, kraje powstałe z byłej Jugosławii.
Larwy żyją na wielu gatunkach traw np. Wiechlinach i innych. Oba przedstawione gatunki pozyskałem jako imaga.


Załączniki:
Biselachista eleochariella (STAINTON, 1851).JPG
Biselachista eleochariella (STAINTON, 1851).JPG [ 291.95 KiB | Przeglądane 1723 razy ]
Elachista freyerella (HÜBNER, [1825]) (2).JPG
Elachista freyerella (HÜBNER, [1825]) (2).JPG [ 294.36 KiB | Przeglądane 1723 razy ]
Elachista freyerella (HÜBNER, [1825]) (1).JPG
Elachista freyerella (HÜBNER, [1825]) (1).JPG [ 281.22 KiB | Przeglądane 1723 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 08:59 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Elachista (Elachista) differens (Parenti, 1978). Z dostępnej literatury wynika, że był notowany w krajach: CH, FR, DT, IT, na Korsyce. Mój egzemplarz pozyskałem z Albanii. Czy wstępne oznaczenie jest prawidłowe?
Jeżeli tak, to będzie pierwsze stanowisko po wschodniej stronie Adriatyku, a dokładniej Morza Jońskiego?
Z tym pytaniem zwracam się do Szanownych Forumowiczów, zaznajomionych i kompetentnych w tej grupie motyli. Wykonany preparat "na moje oko" prowadzi do tego gatunku.   Rośliną żywicielską gąsienicy jest: Carex ferruginea (Turzyca mocna).


Załączniki:
DSC_0425-1.JPG
DSC_0425-1.JPG [ 389.89 KiB | Przeglądane 1652 razy ]
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-1.jpg
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-1.jpg [ 264.77 KiB | Przeglądane 1652 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 09:22 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Tempo rozwoju na wiosnę jest bardzo szybkie. W ciągu tygodnia od zebrania gąsienic już wylęgły się postacie dorosłe obu gatunków.
Oznaczenia gatunków na zdjęciach są O.K. Adamowi sugerowałbym sprawdzenie tożsamości E. eleochariella na podstawie preparatu aparatu kopulacyjnego. Wśród E. utonella są jasno ubarwione formy i można je pomylić z E. eleochariella. Oba gatunki lubią tereny podmokłe. E. utonella jest często spotykany, łowiłem go i hodowałem często z różnych turzyc, ale E.eleochariella jeszcze nie znalazłem.
Wśród Elachistidae żyjących na trawach są dwie strategie życiowe. Większość gatunków zimuje jako mala gąsienica, na wiosnę dorasta i w maju-czerwcu lata imago. Druga grupa kończy wzrost jesienią, zimuje w minie i na wiosnę się przepoczwarcza, ale poza miną, bo liść ulega dekompozycji. W warunkach hodowli, można gąsienicę po prostu wyjąć z miny i pozwolić jej się przepoczwarczyć np. między skrawkami pogniecionego papieru. Należy tu pokazana przez Marka E. gangabella, a ponadto E. compsa, E. apicipunctella i kilka innych. Miny gatunków żerujących na turzycach pojawiają wczesnym latem, a niektóre z nich np. E. alpinella dopiero w lipcu. W miarę jak będą się pojawiały następne gatunki postarm się podać więcej wiadomości na ich temat.


Załączniki:
Komentarz: Toruń-Rubinkowo, larwa 10.04.2019 na Phalaris arundinacea, imago 18.04.2019
Elachista maculicerusella.JPG
Elachista maculicerusella.JPG [ 275.07 KiB | Przeglądane 1646 razy ]
Komentarz: Toruń-Rubinkowo, larwa 10.04.2019 na Glyceria maxima, imago 18.04.2019
Elachista poae.JPG
Elachista poae.JPG [ 271.83 KiB | Przeglądane 1646 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 11:52 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Jarosław Buszko napisał(a):
Oznaczenia gatunków na zdjęciach są O.K. Adamowi sugerowałbym sprawdzenie tożsamości E. eleochariella na podstawie preparatu aparatu kopulacyjnego.

I teraz mam dylemat związany z brakiem wzorca, do porównania domniemanego E. eleochariella. Z tych materiałów jakie  posiadam, widzę podobieństwo do E.utonella. W tym aparacie zakończenie eadoeagus wydaje się "stępione".


Załączniki:
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-2.jpg
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-2.jpg [ 399.55 KiB | Przeglądane 1619 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 13:00 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Na zdjęciu jest Biselachista utonella. Charakterystyczny jest kątowo załamany dolny brzeg walwy. E. eleochariella ma walwę równomiernie zakrzywioną. Ilustracje są w pracy Parentiego i Pizzoletiego z 2015 roku, która rewiduje europejskie gatunki z rodzaju Biselachista. Można pobrać PDFa z Lepiforum.de. Gdyby to nie było możliwe to mogę przesłać na maila.

Myślę że jest to Elachista differens. Bardzo charakterystyczne jest zakończenie edeagusa, a i inne cechy też się zgadzają. Taki wniosek mam po obejrzeniu tego gatunku na Lepiforum.de


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 17:28 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Kilka kolejnych gatunków łowionych jako imago.
Fot 9 Perittia herrichiella (Herrich-Schäffer, 1855), motyle łowione w dzień na torowisku w obrębie stacji kolejowej.
Fot 10 Elachista (Elachista) serricornis Stainton, 1854, do światła na wielu stanowiskach.
Fot 11 oznaczyłem jako Elachista (Elachista) cinereopunctella (Haworth, 1828), ale patrzę na tę fotkę i widzę że to nie jest ten gatunek. Chyba do oznaczenia trzeba będzie sprawdzić aparat kopulacyjny.


Załączniki:
Komentarz: Perittia herrichiella
9.jpg
9.jpg [ 365.12 KiB | Przeglądane 1550 razy ]
Komentarz: Elachista serricornis
10.jpg
10.jpg [ 418.53 KiB | Przeglądane 1550 razy ]
Komentarz: Elachista cinereopunctella ?
11.jpg
11.jpg [ 288.99 KiB | Przeglądane 1550 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 19 kwietnia 2019, 23:04 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Jarosław Buszko napisał(a):
Na zdjęciu jest Biselachista utonella.

Wcześniej nie zaglądałem  na link z pdf-em, a w nim wyraźne  widać cechy wskazujące na Biselachista utonella (Frey).
Dziękuję za wskazanie przydatnej pracy, na przyszłość będzie jak znalazł.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 22 kwietnia 2019, 12:43 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Elachista (Aphelosetia) pollinariella (Zeller, 1839). Ten egzemplarz złowiłem na Wyż. Krakowsko-Wieluńskiej, z początkiem czerwca i tu na wielu stanowiskach często znajdowałem motyle. Znany prawie z całej Europy, ( poza Bałkanami, Norwegią i W. Brytanią).
Na następnych, (ostatnich) dwóch zdjęciach pokazany jest jeden z grupy pozyskanych w Dalmacji. Oznaczenie doprowadziłem tylko do rodzaju Elachista sp.


Załączniki:
Elachista pollinariella Zeller, 1839.JPG
Elachista pollinariella Zeller, 1839.JPG [ 299.56 KiB | Przeglądane 1341 razy ]
Elachista pollinariella Zeller, 1839 (2).jpg
Elachista pollinariella Zeller, 1839 (2).jpg [ 376.86 KiB | Przeglądane 1341 razy ]
Elachista pollinariella Zeller, 1839 (1).JPG
Elachista pollinariella Zeller, 1839 (1).JPG [ 384.48 KiB | Przeglądane 1341 razy ]
Komentarz: Elachista sp.
DSC_0469-1.JPG
DSC_0469-1.JPG [ 220.42 KiB | Przeglądane 1341 razy ]
Komentarz: Elachista sp.
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-1.jpg
rectangle_New-Out99999-Do Stack[1,0,1]-1.jpg [ 380.13 KiB | Przeglądane 1341 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: środa, 24 kwietnia 2019, 08:21 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Elachista (Aphelosetia) adscitella (Stainton, 1851) = Elachista cinctella (Clerck, 1759), sensu Zeller, 1839 = Elachista abruptella Stainton, 1854= Elachista alpella Krone, 1909 = Elachista revinctella Zeller, 1850 sensu Traugot-Olsen & Nielsen, 1977 =
Elachista (Aphelosetia) adscitella = Elachista alpella Krone 1909. Ten egzemplarz na upatrzonego w dzień, Wyżyna Krakowsko-Wiel., Walaszczyki. Motyl zasiedlający prawie całą Europę, bez Bałkanów i Węgier. Jest bardzo podobny do E. obliquella,
często mylony z nim, w tym przypadku należy preparować aparaty kopulacyjne, aby bez obaw oddzielić te dwa gatunki. Separowanie taksonów na podstawie cech zewnętrznych, np. głowy, głaszczek, czy szyi jest nadzwyczaj trudne. Moje zmagania okazały się również stratą czasu.


Załączniki:
Elachista adscitella STAINTON, 1851.jpg
Elachista adscitella STAINTON, 1851.jpg [ 274.67 KiB | Przeglądane 1215 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: środa, 24 kwietnia 2019, 08:54 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Aby choć trochę rozwiać wątpliwości Marka co do Biselachista cinereopunctella. Gatunek ten na niżu lubi miejsca suche, piaszczyste, w górach wapienne skałki. Poza Tatrami znalazłem go tylko w dwóch miejscach na niżu - w okolicach Torunia oraz w rezerwacie Mingos (naturalny bór sosnowy). Gąsienica na niżu żyje na Carex ericetotrum, w górach na Carex firma. Zdjęcie poniżej.
W borach sosnowych warto zwrócić uwagę na pospolitą, delikatną trawę - śmiałek pogięty (Deschampsia flerxuosa). O tej porze należy szukać min dwóch gatunków - Elachista nobilella i E. bifasciella. Obecność zeru zdradzają białe wierzchołki szydłowatych liści. W środku można dojrzeć żółtawą gąsienicę. Hodowla jest łatwa. można ją przeprowadzić w szczelnie zamkniętej probówce. Gąsienice już po 1-2 dniach wychodzą z min i się przepoczwarczają. Dokomentacja poniżej.


Załączniki:
Biselachista cinereopunctella samiec.JPG
Biselachista cinereopunctella samiec.JPG [ 223.43 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Elachista bifasciella_nobilella gąsienica w minie.JPG
Elachista bifasciella_nobilella gąsienica w minie.JPG [ 135.22 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Elachista bifasciella poczwarka 1.JPG
Elachista bifasciella poczwarka 1.JPG [ 142.57 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Elachista bifasciella poczwarka 2.JPG
Elachista bifasciella poczwarka 2.JPG [ 158.59 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Elachista bifasciella samiec.JPG
Elachista bifasciella samiec.JPG [ 210.26 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Elachista nobilella samica.JPG
Elachista nobilella samica.JPG [ 224.43 KiB | Przeglądane 1201 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: czwartek, 25 kwietnia 2019, 17:57 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Jarku, dzięki za weryfikację. Motylek oczekuje na badanie aparatu kopulacyjnego. Mam takich około 30 okazów.
Tymczasem jak sądzę dobrze oznaczone.


Załączniki:
Komentarz: Elachista alpinella - samica, kilka okazów sprawdzonych po aparatach genitalnych
12.jpg
12.jpg [ 353.69 KiB | Przeglądane 1136 razy ]
Komentarz: Elachista alpinella - samiec
13.jpg
13.jpg [ 414.49 KiB | Przeglądane 1136 razy ]
Komentarz: Elachista albifrontella
14.jpg
14.jpg [ 276.85 KiB | Przeglądane 1136 razy ]
Komentarz: Elachista apicipunctella
15.jpg
15.jpg [ 391.06 KiB | Przeglądane 1136 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 26 kwietnia 2019, 13:35 
Offline

Dołączył(a): wtorek, 4 października 2011, 13:04
Posty: 552
Lokalizacja: Częstochowa
UTM: CB 72
Specjalność: Microlepidoptera
Miałem przygotowane zdjęcia do  Elachista albifrontella (HÜBNER, [1817]), ale Marek mnie wyprzedził. Dodam teraz, preparat i imago samca.


Załączniki:
Komentarz: Elachista albifrontella
rectangle_New-Out.jpg
rectangle_New-Out.jpg [ 394.14 KiB | Przeglądane 1048 razy ]
Elachista albifrontella (HÜBNER, [1817]).jpg
Elachista albifrontella (HÜBNER, [1817]).jpg [ 286.85 KiB | Przeglądane 1048 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 26 kwietnia 2019, 16:42 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Znalazłem minę na trawie w lesie mieszanym. Niestety trawy nie potrafię oznaczyć. Czyżby to była mina jakiegoś gatunku z Elachistidae? Wziąłem ją do hodowli.


Załączniki:
mina.jpg
mina.jpg [ 606.92 KiB | Przeglądane 1015 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: piątek, 26 kwietnia 2019, 17:13 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Ech, przyjrzałem jej się pod binokularem - nie ma gąsienicy.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 29 kwietnia 2019, 12:54 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Przy ubiegłotygodniowych upałach rozwój gąsienic Elachistidae zachodzi błyskawiczne. By przekonać się czy w minie jest gąsienica należy delikatnie przesunąć liść między palcami. Jak wyczuwane jest zgrubienie, to znaczy, że w minie jest gąsienica lub kokon parazytoida.
Ostatnie dni spędziłem w terenie w Wigierskim Parku Narodowym i oto kilka wyników obserwacji.
Luzula pilosa - na niej dorosłe gąsienice Elachista trapeziella i młode gąsienice Elachista tengstromi.
Carex digitata - roślina łatwa do rozpoznania, ciemnozielona, rośnie w borach. W tym roku nieliczne miny Elachista gleichenella, w ubiegłych latach było ich znacznie więcej, Gąsienica minuje od wierzchołka liścia, który zwykle jest zeschnięty.
Dactylis glomerata (kupkówka) - pospolita sinozielona trawa o spłaszczonym pędzie. Cienkie, wąskie miny jak na zdjęciu to żer Elachista luticomella. Gąsienica wgryza się do nasady pędu, dlatego lepiej uciąć ją przy samym korzeniu. Potem hodować w zamkniętym słoiku lu plastikowym pojemniku. Długie, rozdęte, słabo prześwitujące miny to żer Elachista unifasciella. Białe miny przy wierzchołku liścia (jak na zdjęciu u Marka) to z reguły Elachista albifrontella.
Elymus repens (perz) - sinozielona, lekko owłosiona trawa. Na niej miny Elachista griseella
Deschampsia cespitosa (śmiałek darniowy) - trawa o sztywnych i szorstkich liściach. Miny zaczynają się od wierzchołka liścia. W grę wchodzą dwa gatunki - Elachista humilis i E. adscitella. Ten drugi jest pospolitszy, ale miny pojawiają się głównie w maju w olsach.


Załączniki:
Gąsienica Elachista trapeziella.JPG
Gąsienica Elachista trapeziella.JPG [ 192.52 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Młoda gąsienica Elachista tengstromi.JPG
Młoda gąsienica Elachista tengstromi.JPG [ 220.98 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Carex digitata.JPG
Carex digitata.JPG [ 303.18 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Poczwarka Elachista gleichnella.JPG
Poczwarka Elachista gleichnella.JPG [ 249.21 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Mina Elachista luticomella.JPG
Mina Elachista luticomella.JPG [ 319.16 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Mina Elachista unifasciella.JPG
Mina Elachista unifasciella.JPG [ 135.13 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Mina Elachista griseella.JPG
Mina Elachista griseella.JPG [ 87.89 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Poczwarka Elachista griseella.JPG
Poczwarka Elachista griseella.JPG [ 222.21 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Deschampsia cespitosa.JPG
Deschampsia cespitosa.JPG [ 395.83 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Mina Elachista adscitella lub humilis.JPG
Mina Elachista adscitella lub humilis.JPG [ 162.9 KiB | Przeglądane 882 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 29 kwietnia 2019, 20:34 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
No cóż, wypada zwracać baczniejszą uwagę na trawy i turzyce w poszukiwaniu min. Jak na razie efekty są mizerne, a czas ucieka. Nie mniej jest to ciekawa rodzina i na przykładzie pokazywanych min warto samemu spróbować. Znalezienie nawet opuszczonych min pozostawia wiedzę na kolejne lata i w końcu przyjdą tego efekty.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 29 kwietnia 2019, 21:33 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Kilka kolejnych, ale tylko jedna oznaczona.
Fot 16 Elachista bisulcella (DUPONCHEL, [1843]) znany z prawie całej Europy oprócz Islandii, Pirenejów, Bałkanów, Białorusi, Ukrainy i Mołdawi, oraz Luksemburga. Jego obecność za naszą wschodnią granicą jest bardzo prawdopodobna, bo okazy w zbiorze mam ze stanowisk oddalonych o 1-2 km od granicy.
Fot 17 i 18 to gatunki których na razie nie oznaczyłem, ale są dosyć charakterystyczne i mam nadzieję że są do oznaczenia po cechach zewnętrznych.


Załączniki:
Komentarz: Elachista bisulcella
16.jpg
16.jpg [ 359.5 KiB | Przeglądane 802 razy ]
17.jpg
17.jpg [ 299.22 KiB | Przeglądane 802 razy ]
18.jpg
18.jpg [ 279 KiB | Przeglądane 802 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: wtorek, 30 kwietnia 2019, 11:44 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Zdjęcie nr 17: motyl wygląda na samicę Elachista pullicomella. Gatunek ten preferuje Poa pratensis, która rośnie w zacienionych miejscach.
Zdjęcie nr 18: według mnie to Elachista compsa. Ten gatunek z kolei żyje tylko na Melica nutans. Miny należy zbierać jesienią, gąsienica zimuje w minie. Zdjęcia min będę zamieszczał w miarę jak się będą pojawiały w sezonie.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: wtorek, 30 kwietnia 2019, 19:25 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Dzięki za oznaczenie. Mam trzy jak mi się wydaje identyczne okazy E compsa z jednego stanowiska, ale jeden jest z maja, a dwa z sierpnia. Czy możliwe są dwa pokolenia, czy chodzi o dwa gatunki?
Korzystając z możliwości weryfikacji i ewentualnego oznaczenia, załączam kolejne fotki.
Motyl na fot 19 oznaczyłem jako Elachista humilis. Pozostałe mam nie oznaczone pomimo wypreparowania aparatów kopulacyjnych u pojedynczych okazów z serii. Mam wreszcie lepszy mikroskop i po sezonie jeszcze raz zabiorę się za gotowanie.


Załączniki:
Komentarz: Elachista humilis
19.jpg
19.jpg [ 385.97 KiB | Przeglądane 697 razy ]
21.jpg
21.jpg [ 248.82 KiB | Przeglądane 697 razy ]
22.jpg
22.jpg [ 290.35 KiB | Przeglądane 697 razy ]
23a.jpg
23a.jpg [ 237.4 KiB | Przeglądane 697 razy ]
23b.jpg
23b.jpg [ 392.05 KiB | Przeglądane 697 razy ]
24.jpg
24.jpg [ 122.14 KiB | Przeglądane 697 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 6 maja 2019, 16:31 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Elachista compsa ma dwa pokolenia. Pierwsze lata w maju, a drugie w lipcu i pierwszej połowie sierpnia. Miny łatwe do znalezienia na perłówce zwisłej - Melica nutans. Na zdjęciu 22 też jest E. compsa. Na zdjęciu 19 prawdopodobnie samiec E. humilis. Pozostałe motyle wymagają dokładnej analizy położenia przepasek, a w razie potrzeby zrobienia preparatów.
Elachistidae żyjące na trawach w większości już opuściły miny. Można jeszcze znaleźć E. adscitella na Deschampsia cespitosa. Gąsienice E. tengstromi na Luzula pilosa już są prawie dorosłe. Wkrótce pojawią się miny E. utonella na rozmaitych turzycach. Często spotykane są na Carex hirta.


Załączniki:
Elachista tengstromi.JPG
Elachista tengstromi.JPG [ 208.89 KiB | Przeglądane 567 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 6 maja 2019, 17:44 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Bardzo dziękuję za oznaczenia. Zdaję sobie sprawę że w wielu przypadkach badanie genitaliów będzie po prostu konieczne . Niemniej każda sugestia jest wielce pomocna.
Jutro poszukam min na Lusula pilosa. Elachista tengstromi kiedyś szukałem w końcu czerwca (II pokolenie), min było sporo ale wylągł się tylko jeden motyl. Jak coś znajdę to się tu pochwalę.
Przy okazji zamieszczam kolejną serię rozpiętych motyli z nadzieją że może coś da się oznaczyć.


Załączniki:
Komentarz: rozpiętość skrzydeł około 9mm
25.jpg
25.jpg [ 374.08 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Komentarz: rozpiętość skrzydeł około 7mm
26.jpg
26.jpg [ 333.52 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Komentarz: rozpiętość skrzydeł około 7mm
27.jpg
27.jpg [ 310.83 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Komentarz: Maleństwo ma ok 5-6 mm
28.jpg
28.jpg [ 205.96 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Komentarz: rozpiętość skrzydeł około 7mm
29.jpg
29.jpg [ 357.58 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Komentarz: rozpiętość skrzydeł około 7mm
30.jpg
30.jpg [ 272.65 KiB | Przeglądane 532 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: wtorek, 7 maja 2019, 18:05 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Dziś trochę popatrzyłem pod nogi i coś tam znalazłem. Jak sądzę pewna jest mina Elachista tengstromi na Luzula pilosa. Pozostałe, chyba opuszczone, jedna z larwą wydaje się muchówki.


Załączniki:
Komentarz: Lusula pilosa z miną Elachista tengstromi
1a.jpg
1a.jpg [ 425.11 KiB | Przeglądane 460 razy ]
Komentarz: górna strona miny, jak sadzę muchówki
2a.jpg
2a.jpg [ 383.02 KiB | Przeglądane 460 razy ]
Komentarz: dolna strona miny z widoczną larwą chyba muchówki
2b.jpg
2b.jpg [ 605.57 KiB | Przeglądane 460 razy ]
Komentarz: opuszczona mina?
3a.jpg
3a.jpg [ 380.7 KiB | Przeglądane 460 razy ]
Komentarz: to mi wygląda na miny Elachista
4a.jpg
4a.jpg [ 382.41 KiB | Przeglądane 460 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: środa, 8 maja 2019, 09:06 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
E. tengstromi - tu nie ma wątpliwości. Pozostałe to też miny Elachistidae. Bez gasienicy lub wyhodowanego motyla trudno powiedzieć z czym mamy do czynienia. Jedynie ostanie zdjęcie daje więcej informacji. Z formy lisci wynika, że jest to Festuca rubra, a na tej trawie żyją E. pollinariella i E. argentella. Ten pierwszy gatunek mógł minować liść po lewej, bo mina jest relatywnie krótka. Po prawej może być E, argentella, ale bardziej wygląda mi to kokony poliembrionicznego parazytoida.


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: środa, 8 maja 2019, 16:18 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Dzięki. Załączam jeszcze te same miny sfotografowane komórką w terenie. Nie potrafiłem uchwycić ostrości w trawach, ale coś tam widać i być może coś pomogą przy oznaczeniu traw.
Numeracja odpowiada poprzednim (2a = 2aa itp.)


Załączniki:
2aa.jpg
2aa.jpg [ 682.76 KiB | Przeglądane 339 razy ]
2bb.jpg
2bb.jpg [ 856.47 KiB | Przeglądane 339 razy ]
3aa.jpg
3aa.jpg [ 722.13 KiB | Przeglądane 339 razy ]
4aa.jpg
4aa.jpg [ 905.82 KiB | Przeglądane 339 razy ]
4abb.jpg
4abb.jpg [ 1.13 MiB | Przeglądane 339 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: poniedziałek, 13 maja 2019, 20:28 
Online

Dołączył(a): wtorek, 4 grudnia 2007, 14:09
Posty: 4586
Lokalizacja: Hańsk
UTM: FB68
Specjalność: Sesiidae
Dziś trafiłem na kolejne miny. Wyglądem bardzo przypominały Elachista tengstromi, ale znajdowały się na liściach trawy.


Załączniki:
Komentarz: Mina na liściu trawy
5a.jpg
5a.jpg [ 930.81 KiB | Przeglądane 224 razy ]
Komentarz: Dwa sprzędzone liście na tej samej trawie
5aa.jpg
5aa.jpg [ 878.22 KiB | Przeglądane 224 razy ]
Komentarz: Kępa trawy o spłaszczonych łodygach
5aaa.jpg
5aaa.jpg [ 1.14 MiB | Przeglądane 224 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Re: Elachistidae
PostNapisane: sobota, 18 maja 2019, 14:20 
Offline

Dołączył(a): czwartek, 28 lutego 2008, 16:40
Posty: 660
Lokalizacja: Toruń
Miny na liściach trawy, takie trochę rozdęte, to najpewniej Elachista unifasciella. Potwierdzeniem będzie motyl, który sie wylęgnie. Żerowisko na zdjęciu 3aa może należeć do przedstawiciela innej rodziny. Wygląda to na minę, ale w rzeczywistości jest to zwinięty liść w którym mieszka czarna, biało kreskowana, bardzo aktywna gąsienica. Jest to gąsienica Helcystogramma rufescens (Gelechiidae).
Elachistidae zbierane w stadium gąsienicy w Wigierskim Parku Narodowym już się prawie wszystkie wylęgły. Pozostała tylko E. luticomella. Zestaw był nastepujący: E. maculicerusella, E. unifasciella, E. pollinariella, E. albifrontella i E. gangabella. Spodziewałem się na Deschampsia cespitosa E. humilis, ale wyszła E. albifrontella.
Przy okazji kilka wskazówek przydatnych przy hodowli Elachistidae żyjących na trawach. Trawy muszą być stosunkowo długo utrzymane w stanie świeżości, aby zapewnić zakończenie rozwoju gąsienic. Do tego celu należy użyć szklanej lub plastikowej rurki (stosuję plexi), której jeden koniec zabezpieczony jest gazą, a przez drugi wkłada się trawy z minami owinięte zwilżonym papierowym ręcznikiem. Co jakiś czas tą papierową zatyczkę należy zwilżać by nie wyschła. Gąsienice przepoczwarczają się na liściach lub ściankach rurki. Przykład takiej hodowli załączam.


Załączniki:
IMG_6943.JPG
IMG_6943.JPG [ 200.85 KiB | Przeglądane 54 razy ]
Góra
 Zobacz profil  
 
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 29 ] 

Strefa czasowa: UTC + 1 [ DST ]


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 21 gości


Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  




Protected by Anti-Spam ACPPowered by phpBB® Forum Software © phpBB Group

Na skróty: Motyle i Chrząszcze - Strona Główna | Checklist Coleoptera of Poland 2014 On-Line | Mapa | Linki | Cerambycidae | Buprestidae | Carabidae | Chrząszcze wodne | Chemia owadów | efotogaleria | Tulejowanie otworów |

Tulejowanie otworów |

 

Platformę hostingową zapewnia TITTLE.pl